Bu ay pic uygulamalarında göremediğimiz ışık spektrumunda deneyler
yapacağız. Infrared ya da kızılötesi diye bilinen kırmızı altı
ışık spektrumu
elektronikte birçok uygulamada faydalanılan bir ışık bölgesidir. Birkaç
örnek
vermek gerekirse CD okuyucu-çalarların laserleri,gece görüş dürbünleri,
tv ve müzik setlerinin uzaktan kumandaları bu spektrumu paylaşırlar.
Bizim bu ay ele alacağımız uygulama piclerle yapılmış 8 kanallı bir
uzaktan
kumanda sistemi. InfraRed (IR) uzaktan kumanda sistemleri ışık kaynağı
olarak bir IR Led diyottan, alıcı olarak da bir adet IR fotodiyot veya
transistorden faydalanırlar. Aşağıda şemadan da görüleceği gibi IR
uzaktan
kumanda sistemimiz bir adet verici ve bir adet alıcı devresinden oluşur.
Net olarak görmek için resime
tıklayın.
IR verici devresinde bir adet IR Led ile IR spektrumun da ışıma sağlanır.
IR led’in bağlı olduğu LM555 entegresi 38...40 Khz aralığında bir osilatördür.
Bu osilatör vericideki pic 16f 84 tarafından modüle edilerek 38 khz
modüleli
kontrol sinyali elde edilir. Aklınıza neden pic ile led’i direkt sürmüyoruz
38 khz,ye ne gerek var gibi bir düşünce gelebilir. Bunun en basit açıklaması
etraftaki kızılötesi parazit kaynaklarının karışmasını önlemek için
olacaktır.
Evlerde kullandığımız standard enkandesan ampuller 50 Hzlik IR kaynakları
olarak çalışırlar...Eğer biz 38 Khzlik taşıyıcıyı kullanmasaydık 50
Hzlik sürekli
ve güçlü bir bastırma bizim alıcıya sinyal yollamamızı engellerdi.
IR alıcı devresinde kullandığımız SHARP firmasının GP1U52X
IR alıcı
modülü, tv lerin üzerinde bulunan ve IR el kumandasından gelen sinyalleri
algılayıp bunları 38khzlik taşıyıcıdan süzerek saf kontrol datasını
bırakan
bir ünitedir...Kısaca tek bir fototransistörden ibaraet değildir...Modül
içinde
bir adet IR fototransistör,38khz lik bir band-geçiren filtre, kuvvetlendirici,
sinyal şekillendirici bulunur. Çıkışı TTL seviyesinde kontrol sinyalidir.
Bu modül sizi korkutmasın, bulmak zor değil çünkü her IR kumandalı
tv
üzerinde böyle bir modül bulunmak zorundadır..Belki aynı marka veya
tip
bulamazsınız ama bacak bağlantılarını öğrenebildiğiniz sürece
herhangi
birini kullanabilirsiniz. Telefunken firmasının TK19 modülü bir ara
SHARP'la
birlikte piyasada sıkça bulunuyordu..
Devrede kullanılan piclerin .hex dosyaları ircont.zip
içindedir. ir_tx.hex
verici için, ir_rx.hex ise alıcı içindir. Pic16f84 leri programlamak
için
mart 2000 sayısında anlattığım programlayıcıyı
kullanabilirsiniz.
Verici devresinin RB0...RB7 bacakları kontrol uçlarıdır. Bu uçları
anahtarlar yardımıyla şase ile irtibatlarsanız alıcıda irtibatladığınız
bacak örneğin vericide RB0 ise alıcıdada RB0 iletime geçer.
Bıraktığınız anda alıcıya yeni bir kumanda sinyali gelene kadar ilgili
bacak iletimde kalır. Kumanda sinyali giderken RA1 bacağına bağlı
led yanar.
Devrenin kontrolu öncelikle verici ile başlanarak yapılmalıdır. Veircide
pic’i
yerine takmayın ve LM555 entegresinin 4 nolu bacağını +5 volt ile birleştirin.
Bu durumda osilatör sürekli 38 khz civarında bir sinyal üretir. Alıcıya
da
pic’i takmadan +5v verin.bir voltmetre ile alıcı üzerindeki sharp modülünün
1 nolu bacağı ile şase arasını okuyun. Alıcı ve verici birbirini gördüğü
konumdayken vericiye voltaj verdiginiz de alıcıdaki voltmetre ile 0
yani
şase , vericiye voltaj verilmediği zaman ise +5 volt okumanız gerekir.
Eğer bu şekilde bir kontrol sonucu voltmetrede bir değişiklik olmuyor
ve
voltmetre hep +5voltta kalıyorsa vericiye voltaj verip P1 potansiyometresiyle
oynayarak alıcıdaki voltmetrede 0 volt yani şase görmeye çalışın.
Şaseyi gördüğünüz anda sistem karşılıklı haberleşebiliyor demektir.
Şimdi devrelerden voltajı kesin ve picleri yerine takın..Uzaktan kumanda
sisteminiz hazır...Lm 555 entegresi üzerinde yaptığımız 4 nolu bacak
ile
+5 volt arası kısa devreyi kaldırmayı unutmayın...
Bu devrede sık karşılaştığım sorulardan biri , pic 38 khzlik kontrol
sinyalini
üretemez miydi??? Bir LM 555 entegresine ne gerek var ??? Evet pic
rahatlıkla üretebilir 38 khz’lik sinyali ama o zaman tek tip alıcı
modülü
hatta daha iyisi elimizdeki alıcı modülü için yazılım da frekans optimizasyonu
yapmak gerekir...Piyasadaki modüller az da olsa 38 khz civarında dolaşan
farklı osilasyonlara tepki gösteriyorlar..Dışarıdan ayarlanabilir bir
38 khz
osilatörü kullanmak çok daha esnek bir yapı ortaya koyuyor.. Böylece
38khz...40 Khz arası çalışan tüm IR modüllerini kullanabilirsiniz...
Bunları temin etmenin ve haklarında bilgi toplamanın en iyi yeri TV
tamircisi arkadaşlarımız...
Pic bir cmos entegre olduğundan vericideki RB0...RB7 kontrol bacaklarını
boşta bırakırsak hiçbirşeyi kontrol edemeyiz... mi??? Pek öyle değil
pic
içinde yazılımla aktif hale gelebilen PULL_UP yani +5volta çekme
dirençleri bulunur. Bunlar yaklaşık 200k-300 k ohm civarındadır.
Bu devrede sadelik için bunları kullandım ama bu sizin için yeterli
olmazsa her RB bacağı ile +5v arasına bir 10k direnç bağlayın derim...
Bu ay pic ile uzaktan kumanda etmeye çalıştık...Darısı gelecek ayın
başına...
|